Şırnak’ın Beytüşşebap ilçesinde heyelan ve kaya düşmesi riskine karşı AFAD koordinasyonunda yürütülen projede, dron destekli haritalama, sondaj, sismik ölçümler ve kaya düşme simülasyonlarıyla bölgedeki riskler bilimsel yöntemlerle analiz ediliyor.

İlçeye bağlı Taşarası köyünde heyelan ve kaya düşmesi riskini ortadan kaldırmak amacıyla yürütülen afet önleme projesi tüm hızıyla devam ediyor. İl Afet ve Acil Durum Müdürü Muzaffer İşlek, Jeoloji Yüksek Mühendisi İbrahim Uykun ve Beytüşşebap Kaymakamı Muhammed Emin Tutal ile birlikte Taşarası köyünde devam eden "Kütle Hareketleri (Heyelan ve Kaya Düşmesi) Önlem Projesi" kapsamındaki çalışmaları yerinde inceleyerek teknik ekiplerden bilgi aldı.

İncelemelerin ardından açıklamalarda bulunan İl Müdürü Muzaffer İşlek, AFAD Başkanlığı koordinasyonunda yürütülen "Şırnak İli Beytüşşebap İlçesi Taşarası Köyü Kütle Hareketleri Islahı Projesi" kapsamında son teknoloji mühendislik yöntemlerinin kullanıldığını söyledi. Çalışmalar kapsamında insansız hava aracı (drone) teknolojisinden de yararlanıldığını belirten İşlek, "köyün kuzeyinde yer alan 110 hektarlık alanda olası kaya düşmesi tehlikesine karşı kapsamlı jeolojik ve jeoteknik çalışmalar yürütüldüğünü belirterek, kaya kütlelerinin mekanik yapısı, süreksizlik özellikleri ve blok boyutlarının ayrıntılı şekilde analiz ediliyor. Bölgenin yüksek hassasiyetli sayısal arazi modeli oluşturuluyor. Bu model üzerinde kaya bloklarının kopabileceği kaynak alanlar, yuvarlanma güzergâhları ve durabilecekleri depolanma bölgeleri bilimsel yöntemlerle belirleniyor" dedi.

"Binlerce kaya bloğu bilgisayar ortamında test ediliyor"

Risk analizlerinin uluslararası kabul gören mühendislik yazılımlarıyla gerçekleştirildiğini belirten İşlek, "Tespit edilen kaya blokları bilgisayar ortamında binlerce kez simüle ediliyor. Kaya bloklarının ulaşabileceği mesafeler, sıçrama yükseklikleri, hızları, taşıdığı enerji ve izleyebileceği güzergâhlar hesaplanıyor. Böylece bölge için en güvenli ve en etkili kaya düşmesi önlem sistemi belirleniyor." ifadelerini kullandı.

İşlek, inceleme alanının güneydoğusunda geçmiş yıllarda heyelan meydana gelen 6 hektarlık bölgede de detaylı zemin etütlerinin devam ettiğini söyledi. İşlek, "Bu kapsamda 8 sondaj kuyusu açıldığını belirten dört kuyudan alınan numunelerin akredite laboratuvarlarda analiz ediliyor. Elde edilecek verilerle zeminin mühendislik parametreleri belirlenecek" dedi.

Sahada yalnızca sondaj çalışmalarıyla yetinilmediğini ifade eden İşlek, elektrik özdirenç, sismik kırılma ve yüzey dalgası (MASW) yöntemleriyle yer altındaki zemin ve kaya tabakalarının kalınlığı, dayanımı, yer altı suyu durumu ile zayıf zonların konumunun da tespit edildiğini söyledi.

Ayrıca dört sondaj kuyusunun inklinometre kuyusu olarak kullanıldığını belirten İşlek, "Bu sistem sayesinde zeminde meydana gelebilecek milimetre seviyesindeki hareketleri sürekli takip ediyoruz. Olası riskleri önceden tespit ederek gerekli mühendislik tedbirlerini zamanında almayı hedefliyoruz" dedi.