Yükleniyor
Dolar—
Euro—
BIST 100—
Altın ONS—
Manisa Milletvekili ve MHP Grup Başkanvekili Erkan Akçay, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’yı ziyaret ederek üzüm üreticilerinin taleplerini gündeme taşıdı....
Manisa Milletvekili ve MHP Grup Başkanvekili Erkan Akçay, Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’yı ziyaret ederek üzüm üreticilerinin taleplerini gündeme taşıdı. Akçay, TMO’nun kuru üzüm alımı yapması, üzüm fiyatlarının en geç temmuz ayında açıklanması, rekolte spekülasyonlarının önüne geçilmesi ve kaçak ile ithal kuru üzümün denetlenmesi çağrısında bulundu.
MHP Grup Başkanvekili ve Manisa Milletvekili Erkan Akçay, üzüm üreticilerinin sorunlarını Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı’ya iletti. Gerçekleştirilen görüşmede yaş ve kuru üzüm üretimi, üzüm rekoltesi ve fiyatlarına ilişkin spekülasyonlar, Toprak Mahsulleri Ofisi’nin (TMO) üzüm alımı yapması, kuru üzüm fiyatlarının açıklanma zamanı ile kaçak ve ithal kuru üzümün sektörde oluşturduğu sorunlar ele alındı.
"Türkiye kuru üzümde dünya birincisi"
Türkiye’nin kuru üzüm üretimi ve ihracatında dünyada ilk sırada yer aldığını belirten Akçay, Türkiye’nin bağ alanı bakımından dünyada 5’inci, toplam üzüm üretiminde ise 6’ncı sırada bulunduğunu söyledi.
Akçay, "Yıllık ortalama 240 bin tonluk çekirdeksiz kuru üzüm üretimi ve yüzde 45’lik ihracat payı ile dünyada birinci sıradadır. Kuru üzüm ihracatından 2024/2025 sezonunda 547 milyon dolar, 2025/2026 sezonunda 430 milyon dolar döviz elde edilmiştir. Yaş üzüm ihracatından da her yıl 150-200 milyon dolar döviz geliri elde edilmektedir" dedi.
"Manisa için üzüm, ailenin geçimi demek"
Manisa’nın Türkiye’nin üzüm üretiminde önemli bir merkez olduğunu vurgulayan Akçay, kentte yaklaşık 100 bin ailenin geçimini üzümden sağladığını ifade etti.
Türkiye’deki kurutmalık üzümün yüzde 85’inin, sofralık üzümün ise yüzde 20’sinin Manisa’da üretildiğini belirten Akçay, "Üzüm tarımsal ihracatımızda ilk üç sırada yer almaktadır. Manisa’da 100 bin aile geçimini üzümden sağlamaktadır. Manisalı için üzüm; ailenin geçimi, gençlerin çeyizi, çocukların harçlığı demektir" diye konuştu.
Üzüm fiyatları üzerinde rekolte üzerinden spekülasyon yapıldığını savunan Akçay, her hasat dönemi öncesinde yüksek rekolte beklentilerinin gündeme getirilerek fiyatların aşağı çekilmeye çalışıldığını söyledi.
Akçay, rekolte belirleme sürecine devletin müdahil olması gerektiğini belirterek, "Rekolte hesap ve tahmini; tarım il müdürlükleri, çiftçiler, ziraat odaları, bağcılık enstitüsü, TMO, TARİŞ, ticaret borsaları ve ihracatçılardan oluşacak bir komisyon tarafından belirlenmelidir. Bu komisyonun üyeleri arasından ‘Üzüm Müdahale Kurumu’ kurularak üzümdeki fiyat dalgalanmaları önlenmelidir" ifadelerini kullandı.
"TMO kuru üzüm almalı"
Akçay, rekolte spekülasyonlarının önüne geçilmesi için devletin piyasada düzenleyici rol üstlenmesi gerektiğini belirterek TMO’nun kuru üzüm alımı yapması çağrısında bulundu.
Akçay, "Rekolte spekülasyonunu önlemek için devlet müdahil olmalıdır. TMO piyasayı düzenleyici nitelikte bir fiyat açıklaması yaparak kuru üzüm almalıdır" dedi.
Kuru üzüm fiyatlarının hasat öncesinde açıklanmasının üretici açısından büyük önem taşıdığını vurgulayan Akçay, fiyatların en geç temmuz ayının son haftasında açıklanması gerektiğini söyledi.
Akçay, "Üzüm üreticileri TMO kuru üzüm fiyatına göre yaş üzüm fiyatını belirlemektedir. Üzümler ağustos ayında toplanmaya başlanırken kuru üzüm fiyatı henüz açıklanmamıştır. Fiyatların geç açıklanması, olgunlaşmamış üzümlerin ihraç edilmesi ve ihracat teşvikinin düşük olması nedeniyle yaş üzüm fiyatları düşmektedir. Bu nedenle borç içindeki üzüm üreticisi fiyatlar açıklanmadan elindeki üzümü açığa dökmektedir. Bu da üzüm fiyatlarını düşürmektedir. Bu nedenle kuru üzüm fiyatları en geç temmuz ayının son haftasında açıklanmalıdır" diye konuştu.
Kaçak ve kalitesiz kuru üzümün hem iç piyasada fiyatları baskıladığını hem de Türk üzümünün marka değerini tehdit ettiğini belirten Akçay, denetimlerin artırılması gerektiğini söyledi.
Akçay, "Kaçak kuru üzümler hem iç piyasada fiyatı düşürmekte hem de Türk üzümünün içine karıştırılarak yurt dışına satılıp kalitemizi tehdit etmektedir. Bu nedenle özellikle serbest bölgeler üzerinden kaçak üzüm ihracatının engellenmesine yönelik denetimler artırılmalıdır" dedi.
2026/2027 sezonunda kuru üzüm ithalatı yapılacağı yönündeki iddialara da dikkat çeken Akçay, rekoltenin yüksek beklendiği bir sezonda ithalat yapılmasının üretici açısından olumsuz sonuçlar doğuracağını savundu.
Akçay, ithal üzümlerin Türk üzümleriyle karıştırılarak ihraç edilmesi halinde Türkiye’nin uluslararası pazarlardaki marka değerinin zarar görebileceği uyarısında bulundu.
Üzüm için çözüm önerileri
Bağcılık sektörünün sorunlarının çözümü için çeşitli öneriler de sıralayan Akçay, üretim planlaması ve fiziki planlama yapılmasını, yüksek rekolte yıllarında oluşan arz fazlası için yeni dış pazarların bulunmasını istedi.
Akçay ayrıca lisanslı depoculuk sisteminin kurulması ve depolama maliyetlerinin desteklenmesi, üzümün havza bazlı üretim kapsamında değerlendirilerek destekleme kapsamına alınması, Tarım ve Orman Bakanlığı bünyesinde üzüm için daire başkanlığı kurulması ve TARSİM sigortalarının kapsamının genişletilmesi önerilerini gündeme getirdi.
Kuru üzümün ülke genelinde daha etkin şekilde pazarlanması için TMO veya Tarım Kredi Kooperatiflerinin pazarlama ağının kullanılmasını isteyen Akçay, tarımsal sulama ve işletmelerde kullanılan elektrikte çiftçiye özel tarife uygulanması gerektiğini söyledi.
Üretim maliyetlerinin düşürülmesi amacıyla tarımsal girdiler üzerindeki ÖTV ve KDV’nin kaldırılmasını isteyen Akçay, destek primlerinin yalnızca ihracatçıya değil, doğrudan üreticiye de verilmesi gerektiğini ifade etti.
Bağcılık sektörünün sorunlarının bir an önce çözülmesi gerektiğini vurgulayan Akçay, "Ülkemizin sahip olduğu potansiyelin değerlendirilmesi, bağcılıktan geçimini sağlayan yüzbinlerce ailenin gelir ve refah düzeyinin artırılması ve üreticilerimizin diğer ülke üreticileriyle rekabet edebilmesi için bağcılık sektöründe karşılaşılan sorunlar bir an önce çözülmelidir" dedi.