Hollanda’nın Lahey kentinde mahkeme, Ruanda kökenli Hollanda vatandaşı Eugene N.’yi 1994 yılında Ruanda’da yaşanan soykırımındaki rolü nedeniyle ömür boyu hapis cezasına çarptırdı.

Hollanda’nın Lahey kentinde Bölge Mahkemesi, 66 yaşındaki "Eugene N." isimli vatandaşı, Ruanda Soykırımı sırasında Tutsilere karşı işlenen savaş suçları ve soykırımdan suçlu bularak müebbet hapis cezasına mahkum etti. Lahey Bölge Mahkemesi tarafından kararın ardından yayımlanan yazılı açıklamada, tam adı açıklanmayan sanığın katliamlar sırasında yetkili bir konumda bulunduğu ve Ruanda’nın güneyindeki Mbazi’de yaklaşık bin kişiden sorumlu olduğu belirtildi. Açıklamada, "Sanık, toplumda büyük saygı gören biriydi ve yerel yönetici olarak üstlendiği rolün ve sahip olduğu etkinin farkında olmalıydı" ifadelerine yer verildi.

Nüfusunun çoğunluğunu Tutsilerin oluşturduğu iki yerleşimde evlerin yağmalanıp ateşe verildiği saldırılara da katıldığı tespit edilen sanığın birden fazla ağır suç işlediği kaydedildi. Açıklamaya göre Eugene N, bir futbol stadyumuna sığınan Tutsilerin hiçbirinin kaçmasına izin verilmemesi talimatı verdikten sonra stadyumdaki Tutsiler taşlandı, üzerlerine ateş açıldı ve el bombaları atıldı. Mahkeme, saldırılardan kurtulanların ise sopa ve palalarla öldürüldüğünü kaydetti. Açıklamada, "Sanığın eylemleri, insanlık onuru ve insan yaşamına karşı ciddi bir saygısızlığı ortaya koymaktadır" denildi. Ayrıca, "Mağdurlara ve yakınlarını kaybeden ailelere yaşatılan büyük acının karşılığı, ancak müebbet hapis cezasıyla verilebilir" ifadelerine yer verildi.

Mahkemede N., tüm suçlamaları reddederek kendisinin de korkunç olaylarda ailesini kaybeden bir "mağdur" olduğunu savundu. N, soykırıma teşvik suçundan beraat ederken, savunma ekibi bu karara itiraz edileceğini açıkladı.

Ne olmuştu?

Birinci Dünya Savaşı’nın ardından Belçika mandasındaki Ruanda’da uygulanan etnik ayrımcılık, halkı birbirine karşı kindar hale getirmiş ve ülke, 1994’te tarihin en kanlı soykırımlarından birine sahne olmuştu. Aşırılık yanlısı Hutular tarafından düzenlenen toplu katliamlarda 800 binden fazla Tutsi ve ılımlı Hutu öldürülmüş, katliamın elebaşı olan çok sayıda suçlu, Birleşmiş Milletler (BM) savaş suçları mahkemesinde yargılanarak mahkum edilmişti.

Lahey’deki mahkeme tarafından yargılanan Ruanda asıllı Eugene N. ise soykırımın ardından Ruanda’dan ayrılmış ve Hollanda’ya yerleşmişti. Ruanda, 2014’te Hollanda vatandaşlığına geçen sanığın iadesini talep etmiş, ancak Hollanda makamları N. hakkında kendi soruşturmalarını başlatmıştı. Eugene N. 2020 yılında Hollanda’da başlatılan soruşturmanın ardından 2024 yılında tutuklanmıştı. Dava öncesinde yürütülen soruşturmada, sorgu hakimi ve polisler, çoğu Ruanda’da bulunan 30’dan fazla tanıkla görüşmüş, bu yıl Haziran ayında başlayan davanın duruşmalarına, mağdur ve mağdur yakınları da katılmıştı.