Okul çağında çocuklar arasında yaşanan kavga, dışlama, tehdit, aşağılama ve fiziksel saldırılar zaman zaman "çocuklar arasında olur" şeklinde normalleştirilebiliyor. Oysa şiddetin tekrar eden bir davranış haline gelmesi, güç dengesizliği içermesi veya çocuğun fiziksel ve psikolojik bütünlüğünü tehdit etmesi, daha yakından ele alınması gereken bir durum olarak öne çıkıyor. Medicana Sağlık Grubu’ndan Klinik Psikolog Cansu Kaya, çocuklarda şiddet davranışının yalnızca "yaramazlık" ya da "disiplin problemi" olarak değerlendirilmemesi gerektiğine dikkat çekerek; duygu düzenleme becerilerinden aile içindeki iletişim biçimine, akran baskısından dijital içeriklere kadar birçok faktörün bu davranışın ortaya çıkmasında rol oynayabileceğini belirtiyor.

Medicana Çamlıca Hastanesi’nden Klinik Psikolog Cansu Kaya, okul ortamındaki şiddetin yalnızca görünen davranış üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini ifade ederek, "Bir çocuğun şiddet davranışını anlamaya çalışmak, o davranışı onaylamak anlamına gelmez. Tam tersine, davranışın altında ne olduğunu anlayabilmek, doğru sınırı koyabilmenin ve etkili müdahalenin ilk adımıdır" dedi.

Şiddet bazen ifade edilemeyen duyguların dili olabiliyor

Çocuklar; öfke, hayal kırıklığı, kıskançlık, yetersizlik, kaygı veya dışlanmışlık gibi yoğun duygularla karşılaştıklarında bunları yetişkinler gibi söze dökemeyebiliyor. Duygularını tanıma ve düzenleme becerileri henüz gelişim aşamasında olan bir çocuk, yaşadığı içsel gerilimi davranış yoluyla dışa vurabiliyor. Klinik Psikolog Cansu Kaya, özellikle duygu düzenleme becerilerinin yetersizliğinin önemli bir konu olduğunu belirterek, "Çocuk öfkelendiğinde ne yapacağını, hayal kırıklığı yaşadığında nasıl sakinleşeceğini veya bir çatışmayı nasıl çözebileceğini öğrenmediyse, duygusunu davranış üzerinden ifade edebilir. Burada amaç yalnızca ‘öfkelenme’ demek değil; çocuğa öfkesini fark etmeyi, adlandırmayı ve yönetmeyi öğretmektir" ifadelerini kullandı.

Çocuk şiddeti sosyal çevresinden öğrenebilir

Şiddet davranışının oluşmasında çocuğun içinde bulunduğu sosyal çevrenin önemli bir etkisi bulunduğunun altını çizen Psikolog Cansu Kaya, "Evde sorunların bağırma, tehdit, aşağılama veya fiziksel güç kullanımıyla çözüldüğüne tanık olan çocuk, çatışma karşısında bu davranışları bir çözüm yöntemi olarak öğrenebiliyor. Bu nedenle ebeveynlerin yalnızca çocuklarına söyledikleri sözler değil, çatışma anında sergiledikleri davranışlar da birer rol model niteliği taşıyor. Çocuğa ‘kimseye vurma’ derken evde öfkelendiğimizde bağırıyor, tehdit ediyor veya aşağılayıcı ifadeler kullanıyorsak, çocuk açısından verilen mesajlar birbiriyle çelişebilir. Çocuklar özellikle erken yaşlarda, davranışları gözlemleyerek öğrenir" açıklamalarında bulundu.

Güçlü görünme ihtiyacı şiddeti besleyebiliyor

Çocukluk ve özellikle ergenlik döneminde akran grubu tarafından kabul edilmek önemli bir psikolojik ihtiyaç haline geliyor. Bazı çocuklar gruba dahil olabilmek, dışlanmamak veya ‘güçlü’ görünmek amacıyla tek başına yapmayacağı davranışlara dahil olabiliyor.