Araştırmacı-yazar Taner Özdemir, Anadolu’nun dört bir yanını saran gizli tarihin, bazen bir köy yolunun kenarında, kimsenin dikkatini çekmeyen mütevazı bir taşta yaşamaya devam ettiğini ifade etti.

Araştırmacı-yazar Taner Özdemir’in gündeme taşıdığı, Erzurum’un Muceldili ve Taşkaynak köyleri arasındaki tarihî şehitlik işareti, tarihin acı ama unutulmaz bir sayfasını gözler önüne seriyor. Özdemir Çanakkale’nin o destansı ruhunun, ta Doğu’nun kollarına, Erzurum’un dağlarına kadar uzandığını belirterek, " I. Dünya Savaşı’nın en çalkantılı dönemine tanıklık eden bu coğrafyada, küçük bir demir korkuluk içerisinde yer alan tarihî kitabe yıllara meydan okuyor. Üzerinde yer alan "I. Dünya Savaşı’nda Ermenilerce şehit Mehmetçik, Tokatlı, 1915" ibaresi, asırlık bir dramı ve vatan savunmasını simgeliyor" dedi.

Bir Vatan Toprağında Çanakkale Nidası

Çanakkale denildiğinde akla ilk gelen ’Çanakkale geçilmez’ inancı, aslında bu toprakların her karışında farklı bir boyutuyla tecelli ettiğini vurgulayan Özdemir, " Tokat’tan yola çıkıp Erzurum cephesine kadar uzanan bu kahramanlık zinciri, milletin kader ortaklığının en net kanıtıdır. Cepheler farklı olsa da yüreklerde atan vatan sevgisi birdir. Çanakkale’de siperleri dolduran o iman dolu göğüs, Erzurum’un bu ıssız yol kenarında da nefes almıştır. Bu kitabe, sadece bir insanın değil, bir milletin direniş ruhunun Doğu Anadolu’daki mühürlü halidir" şeklinde konuştu.

Bitkilerin Arasında Yaşayan Bir Hafıza

1915’ten bu yana aynı noktada varlığını sürdüren bu manevî emanetin, zaman içerisinde büyüyen ağaçlar, sarmaşıklar ve bitkilerle çevrilmiş durumda olduğunu ifade eden Araştırmacı-yazar Taner Özdemir, şöyle konuştu"Demir korkuluklarla çevrili alan bakımsız görünürken, kitabenin önemli bir bölümü dallar ve yapraklar arasında neredeyse görünmez hâle gelmişçesine sessizliğini koruyor. Tabiatın hırçın kolları arasında kaybolmaya yüz tutmuş bu abide, sanki yılların vefasızlığına karşı doğayla tek başına bir direniş veriyor. Oysa bu topraklar, üzerinde yaşayan nesillerin vefa borcunu ödemesini, bu sessiz çığlığa kulak vermesini bekliyor"

Yanıt Bekleyen Sorular ve Arşivlerin Gizemi

Kitabede adı geçen Tokatlı Mehmetçik hakkında yanıt bekleyen çok sayıda soru, tarihin tozlu raflarında aydınlatılmayı beklediğini söyleyen Özdemir, "Mehmetçik kaç yaşındaydı, hangi cephelerden geçerek bu topraklara varmıştı ve hangi birlikten gelmişti? 1915 yılında bölgede yaşanan hangi kritik olay sırasında hayatını kaybetmişti? Bu kitabe, acılı silah arkadaşları mı yoksa o dönemin köylüleri tarafından mı dikilmişti? Adı, devletin resmî ve askerî arşiv kayıtrlarında hangi detaylarla yer alıyor? Söz konusu kitabe yalnızca basit bir taş parçasından ibaret görülmemeli, anıtın tarihçesinin derinlemesine araştırılması ve mevcut resmî kayıtlarla ilişkilendirilmesi gerekir. Bir isim unutulduğunda yalnızca bir insan değil, onunla birlikte bir dönemin en saf tanıklığı da kayboluyor" diyerek konunun hassasiyetine dikkat çekiyor" dedi.