Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Dr. Öğr. Üyesi Salih Karakoyun, sıcak havaların insan sağlığı üzerindeki etkileri, sıcak çarpması durumunda yapılması gerekenler ve alınması gereken önlemler hakkında önemli açıklamalarda bulundu.

Aşırı sıcakların vücutta birçok sistemi olumsuz etkilediğini belirten Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Acil Tıp Anabilim Dalı Dr. Öğr. Üyesi Salih Karakoyun, sıcak havalarda vücudun terleme ve cilt damarlarının genişlemesi yoluyla ısısını dengelemeye çalıştığını ifade ederek, "Ancak sıcaklık ve nem çok yükseldiğinde ter yeterince buharlaşamaz, ısı dengesi bozulur. Bunun sonucunda sıvı-mineral kaybı, sıcak krampları, sıcak bitkinliği ve yaşamı tehdit eden sıcak çarpması gelişebilir. Aşırı sıcaklar kalbin iş yükünü artırır, böbreklere giden kan akımını azaltır ve solunum sistemini zorlar. Kalp-damar, akciğer ve böbrek hastalıkları ile hipertansiyon ve diyabet ağırlaşabilir; ritim bozukluğu, bayılma, düşme ve akut böbrek hasarı görülebilir. Yaşlılarda ilk belirti bazen halsizlik, iştahsızlık veya ani bilinç değişikliğidir" dedi.

"En sık başvuru nedeni halsizlik ve baş dönmesi"

Sıcak havalarda acil servislere en sık halsizlik, baş dönmesi ve sıvı kaybına bağlı şikâyetlerle başvurulduğunu belirten Karakoyun, "En sık halsizlik, yorgunluk, baş ağrısı, baş dönmesi, bulantı, kusma, aşırı terleme, susuzluk, ağız kuruluğu, çarpıntı, kas krampları, idrar azalması ve bayılma görülür. Güneş yanıkları ve sıcak döküntüleri de sık başvuru nedenleridir. Yaşlılar ve kronik hastalığı bulunan kişiler göğüs ağrısı, nefes darlığı, tansiyon düşüklüğü, ritim bozukluğu, kan şekeri düzensizliği veya böbrek fonksiyonlarında bozulmayla başvurabilir. Bu nedenle sıcak havalarda gelişen belirgin halsizlik küçümsenmemelidir" diye konuştu.

"Sıcak çarpması yaşamı tehdit eden bir acildir"

Sıcak çarpmasının acil müdahale gerektiren hayati bir durum olduğuna dikkat Karakoyun, belirtilerin iyi bilinmesi gerektiğini vurgulayarak, "Sıcak çarpması, vücudun ısıyı kontrol etme mekanizmalarının yetersiz kalması sonucu iç sıcaklığın tehlikeli düzeyde yükselmesi ve özellikle beyin fonksiyonlarının etkilenmesiyle ortaya çıkan, yaşamı tehdit eden bir acildir. Doğrudan güneş altında bulunmak şart değildir; sıcak ve nemli kapalı ortamlarda da gelişebilir. Spor veya ağır efor sırasında hasta terlemeye devam edebilir, genellikle vücut sıcak ve kurudur. Bilinç bulanıklığı, anlamsız konuşma, dengesizlik, nöbet, bayılma veya çok yüksek vücut sıcaklığı varsa derhal 112 aranmalıdır" ifadelerine yer verdi.

"Risk grupları daha dikkatli olmalı"

Aşırı sıcaklardan en fazla etkilenen gruplara da değinen Dr. Karakoyun, şu ifadeleri kullandı:

"65 yaş üzerindekiler, bebekler, küçük çocuklar, gebeler, emzirenler, yalnız yaşayanlar, bakıma ihtiyaç duyanlar, açık alanda çalışanlar ve sporcular başlıca risk gruplarıdır. Kalp-damar, beyin-damar, akciğer, böbrek, karaciğer veya şeker hastalığı bulunanlar ile obezitesi, demansı, hareket kısıtlılığı ya da psikiyatrik hastalığı olanlarda risk daha yüksektir."