Tokat’ın Reşadiye ilçesinde 56 yıllık arıcı Neşet Sarıyar, yapay zeka destekli mobil sistemle bal üretimini yüzde 40 oranında arttırmayı hedefliyor.

Tokat’ın Reşadiye ilçesinde arıcılıkta dijital dönüşümün kapısını aralayan akıllı kovan sistemi, bal üretiminde verim ve kaliteyi artırıyor. İlçeye bağlı Çevrecik beldesindeki yaklaşık 1400 rakımlı yaylalarda kullanılan sistem sayesinde kovanların ağırlık değişimi, sıcaklık, nem ve nektar akışı anlık olarak takip ediliyor. Elde edilen veriler doğrultusunda yapılan doğru zamanlı müdahalelerle bal veriminde yüzde 20 ila 40 arasında artış sağlanabiliyor. Veriye dayalı üretim modeliyle daha az ilaç ve kimyasal kullanımına da imkân tanıyan teknoloji, 56 yıllık arıcılık deneyimine sahip 76 yaşındaki Neşet Sarıyar’ın doğal bal üretiminde de aktif olarak kullanılıyor.

Babasından aldığı iki kovan arıyla başladığı yolculukta bugün 250 kovana ulaştığını dile getiren Neşet Sarıyar, ürettiği bala yoğun talep olduğunu ancak üretiminin Türkiye geneline göndermeye yetmediğini söyledi. Balın büyük bölümünü Reşadiye, Başçiftlik ve çevre ilçelerdeki müşterilerine ulaştırdığını belirten Sarıyar, arıcılığın kendisi için yalnızca bir meslek değil, aynı zamanda yaşam biçimi olduğunu vurguladı. 76 yaşında olmasına rağmen her gün arılarının başına geldiğini ifade eden Sarıyar, temiz havada çalışmanın ve doğal ürünler tüketmenin sağlıklı kalmasına katkı sağladığını belirterek, "Babamdan aldığım iki arıyla başladım. Ölene kadar da bu işi yapmaya devam edeceğim" dedi.

Akıllı kovan sistemiyle verim hedefi

Arıcılık üzerine çalışmalar yapan Savaş Koç ise, 1400 rakımda bulunan Reşadiye’nin zengin bitki örtüsü sayesinde arıcılık açısından önemli bir potansiyele sahip olduğunu söyledi. Neşet Sarıyar’ın yıllara dayanan tecrübesini örnek gösteren Koç, bölgenin profesyonel arıcılık için değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti. Yaklaşık 15 yıldır arıcılık yaptığını belirten Koç, dört yıldır kullandıkları akıllı kovan sistemi sayesinde kovanların ağırlık değişimi, iç ve dış sıcaklık, nem oranı ile nektar girişini anlık olarak takip edebildiklerini söyledi. Sistemin internet üzerinden veri aktarımı yapabildiğini belirten Koç, bu sayede arıcıların hangi dönemde yer değişikliği yapacaklarını, ne zaman sağım gerçekleştireceklerini ve varroa mücadelesi için en uygun zamanı rakamsal verilerle belirleyebildiğini ifade etti. Akıllı kovan teknolojisinin daha az ilaç ve kimyasal kullanımına imkân sağladığını belirten Koç, doğru zamanda yapılan müdahaleler sayesinde kovan başına bal veriminde yüzde 20 ila yüzde 40 arasında artış sağlanabildiğini kaydetti. Koç, veriye dayalı üretimin hem arıcının maliyetlerini düşürdüğünü hem de kaliteli bal üretimine önemli katkı sunduğunu söyledi.