2026 Nobel Edebiyat Ödülü, Kanadalı yazar Anne Carson’a verildi

2026 Nobel Edebiyat Ödülü’ne Kanadalı yazar Anne Carson layık görüldü.

2026 Nobel Edebiyat Ödülü’nün sahibi, İsveç’in başkenti Stockholm’de İsveç Akademisi’inde gerçekleştirilen basın toplantısı ile duyuruldu. Basın toplantısında ödülün sahibini duyuran İsveç Akademisi Daimi Sekreteri Ingrid Carlberg, "2026 Nobel Edebiyat Ödülü, antik edebiyat farklı bir etkileşim içine girerek çağdaş edebiyata yeni biçimler kazandıran cesur ve yenilikçi eserleri nedeniyle Kanadalı yazar Anne Carson’a verildi" dedi. Carlberg, "Birkaç dakika önce Carson’a ulaşmayı başardım. Çok uzun konuşmadık ama şaşırdığını ve sevindiğini söyledi" ifadelerini kullandı.

Basın toplantısında konuşan Nobel Komitesi Başkanı Anders Olsson, "Carson, kariyeri boyunca şiir yazarlığını, çeviri çalışmaları ve çeşitli üniversitelerde verdiği derslerle birlikte sürdürdü. Edebi üretiminin hemen tamamı, bir filoloğun sözcüklere duyduğu tutku ile bir şairin yeni mana arayışlarının kesiştiği noktada şekillendi. Carson, çoğu zaman beklenmedik edebi eşleştirmeler sayesinde anlatıcının benliğine bağlı lirik şiirin sınırlarını aşmış ve çağdaş edebiyatta yeni biçimlere ilham vermiştir. Bu yazma yöntemi, yalnızca klasik ve modern şiir arasında değil, farklı türler ve sanat biçimleri arasında da hareket eden mizahi ve ironik eserler ortaya çıkarmıştır" dedi.

Yazarın 1995 tarihli "The Glass Essay" adlı ustaca eserinde türler arasındaki sınırların belirsizleştiğini ve uzun şiirin potansiyelini gösterdiğini ifade eden Olsson, "Manzum biçimde yazılmış şiir, keder ve karşılıksız aşk üzerine uzun bir anlatı. Eşi tarafından terk edilmiş kadın anlatıcı, ıssız fundalıklarda yaşayan yalnız annesini ziyaret ediyor. Ancak eser, aynı zamanda bir deneme. Çünkü anlatıcı, yolculuğuna en sevdiği yazar Emily Bronte’yi beraberinde götürüyor. Bronte’nin sözleri sürekli metne dahil oluyor. Böylece şiir, üç yalnız kadın etrafında kuruluyor. Şiir anlatıya ihtiyaç duyarken, alıntı da şiirin sıçramaları ve sahne değişimlerinden güç alıyor" dedi.

"Çalışmaları, edebi beklentiler ve kurallar karşısında ne kadar özgün hareket ettiğini gösteriyor"

Carson’ın 1998’de büyük beğeni toplayan "Autobiography of Red" ile klasik edebiyat geleneğine güçlü bir çağdaşlık duygusu kazandırdığını da ifade eden Olsson, yazarın "The Beauty of the Husband" ve "Nox" gibi eserlerinden de övgüyle bahsetti. Olsson, "Çalışmaları, edebi beklentiler ve kurallar karşısında ne kadar özgün hareket ettiğini gösteriyor. Eserlerinin 1990’lardan bu yana uluslararası sanat ve edebiyat dünyasında taşıdığı olağanüstü önemin arkasında işte onun bu özgür tavrı yatıyor" ifadelerini kullandı.

Kanada Nişanı ile taltif edilmişti.

1950, Toronto doğumlu Kanadalı şair, deneme yazarı, çevirmen, filolog ve profesör Anne Patricia Carson, Toronto Üniversitesi’nde eğitim aldı ve 1979’dan bu yana ABD ve Kanada’daki üniversitelerde klasik filoloji, karşılaştırmalı edebiyat ve yazarlık dersleri verdi. Bugün kadar özgün eserleri ve çevirilerinden oluşan yirmiden fazla kitabı yayımlandı. Kanadalı yazar, daha önce Lannan Edebiyat Ödülü, T.S. Eliot Ödülü, Asturias Prensesi Ödülü ve PEN/Nabokov Ödülü kazanmış, 2005 yılında Kanada edebiyatına katkılarından dolayı Kanada Nişanı ile ödüllendirildi.