200 öğrenci 850 yıllık sırrı çözmek için savaş alanında ders işledi

Denizli’nin Çivril ilçesi, Miryokefalon Savaşının 850. yıldönümünde tarihi bir akademik buluşmaya ev sahipliği yaptı. 5 üniversiteden yaklaşık 200 tarih öğrencisi, savaşın yaşandığı düşünülen Kufi Çayı Cehennem Deresi mevkiinde ortak ders işleyerek, savaşın gerçek yerini belirlemeye yönelik bilimsel çalışmalardaki son gelişmeleri değerlendirdi.

Denizli’nin Çivril ilçesinde, Anadolu’nun kaderini değiştiren savaşlardan biri olarak kabul edilen 1176 Miryokefalon Savaşı’nın 850. yıldönümü dolayısıyla Türkiye’de bir ilk olarak nitelendirilen akademik etkinlik düzenlendi. Programda beş farklı üniversitenin tarih bölümlerinden yaklaşık 200 öğrenci ve akademisyen, Miryokefalon Savaşı’nın yaşandığı değerlendirilen Çivril - Hocalar İlçeleri sınırında bulunan Kufi Çayı Cehennem Deresi mevkiinde buluştu. Tarihi olayların yalnızca kitaplardan değil, meydana geldikleri düşünülen coğrafyada incelenmesini amaçlayan etkinlikte öğrenciler, yaklaşık iki kilometrelik yürüyüşün ardından Cehennem Deresine ulaştı. Burada akademisyenlerin anlatımları eşliğinde savaşın askeri, siyasi ve coğrafi boyutları ele alındı.

Tarihi buluşmaya Pamukkale Üniversitesi, Afyon Kocatepe Üniversitesi, Kütahya Dumlupınar Üniversitesi, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi ve Uşak Üniversitesi katıldı. Beş üniversiteden gelen öğrenciler, farklı akademisyenlerin değerlendirmelerini doğrudan dinleme fırsatı bulurken Miryokefalon Savaşı’nın gerçekleştiği yer hakkındaki bilimsel tartışmaları da yerinde inceledi.

Denizli’deki Kufi Vadisi neden öne çıkıyor?

Ortak dersin ilk bölümünde Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. İbrahim Balık, Miryokefalon Savaşı’nın Anadolu tarihi açısından taşıdığı öneme değinerek savaşın kesin konumunun hâlâ bilimsel araştırmalara konu olduğunu söyledi. Geçmişten bugüne savaşın gerçekleşmiş olabileceği 17 farklı yerin gündeme getirildiğini belirten Balık, bunların önemli bölümünün bilimsel dayanaktan yoksun olduğunu ifade etti. Doç. Dr. Balık, günümüzde üç bölgenin akademik araştırmalarda öne çıktığını belirterek, "Miryokefalon Savaşı’nın nerede yapıldığı konusunda kaynaklardaki belirsizlikler ve tutarsızlıklar nedeniyle kesin bir noktaya ulaşamıyoruz. Bugüne kadar savaşın gerçekleştiği düşünülen yerlerin sayısı 17’ye kadar çıktı. Ancak bu savaş 17 farklı yerde değil, yalnızca bir yerde yaşandı. Şu anda üç bölge ön planda bulunuyor. Bunlardan biri içinde bulunduğumuz Kufi Vadisi, diğeri Konya Bağırsak Deresi, üçüncüsü ise Isparta’daki Papa Geçidi olarak bilinen bölge" dedi.

Savaşın geçtiği yerin belirlenmesinde tarihi kaynaklar kadar coğrafi özelliklerin de büyük önem taşıdığını anlatan Doç. Dr. İbrahim Balık, Bizans tarihçisi Niketas Khoniates’in anlatımlarına işaret etti. Aslen Denizli’nin Honaz ilçesinden olan tarihçinin bölge coğrafyasını yakından tanıdığını belirten Balık, eserinde yer alan savaş alanı tasvirlerinin Kufi Vadisi’nin özellikleriyle büyük ölçüde örtüştüğünü söyledi. Doç. Dr. Balık, yaklaşık yedi yıldır bölgede araştırmalar yürüttüğünü belirterek, "Bu savaşı en geniş şekilde anlatan kaynaklardan biri Niketas Khoniates’in eseridir. Kendisi Honazlı olduğu için bölgenin coğrafyasını bilen bir tarihçidir. Anlatımlarıyla bu vadinin özellikleri büyük ölçüde örtüşüyor. Bu durum, savaşın burada gerçekleşmiş olabileceği yönündeki düşüncelerimizi güçlendiriyor. Artık arkeolojik bulgulara ulaşmamız gerekiyor. İnsan ya da hayvan iskeleti gibi organik materyallerin bulunması ve bunların bilimsel yöntemlerle tarihlendirilmesi büyük önem taşıyor. Somut veriler elde edilmeden savaşın kesin olarak nerede gerçekleştiğini söylememiz mümkün değil. Bu nedenle yüzey araştırmaları ve arkeolojik çalışmalar belirleyici olacak" şeklinde konuştu.